Wat is hooggevoeligheid eigenlijk?

Ik heb het dagelijks over hooggevoeligheid, maar wat is dat eigenlijk? En ben jij hooggevoelig? Vandaag een, lange, blog hierover.

Op internet zijn testen te vinden, ontworpen door Elaine Aron, grondlegster van hooggevoeligheid.  Deze zou je kunnen doen om meer zicht te krijgen op jouw mate van gevoeligheid. Hieronder vind je ook een overzicht van kenmerken van hooggevoeligheid.

Een hooggevoelig persoon, hoog sensitief persoon of highly sensitive person (hsp) is iemand die gevoeliger is voor indrukken, prikkels en die subtielere nuances waarneemt dan gemiddeld. Elk moment van de dag doen we indrukken op, via onze zintuigen, horen, zien, ruiken, proeven en voelen. Een hsp doet dat intenser dan gemiddeld. Daar waar minder gevoelige mensen bijvoorbeeld twee antennes open hebben staan, heeft een gevoel persoon er bv twintig open staan.  Ook verwerkt een hsp deze prikkels intenser en diepgaander. Dat geldt voor indrukken van buitenaf, maar ook voor  de eigen emoties, pijntjes en gedachten. Ook deze worden scherper opgenomen en  intenser verwerkt.

Ongeveer 20% van de mensen en dieren is hsp, dit percentage is voor mannen en vrouwen gelijk. Er zijn evenveel mannen als vrouwen hooggevoelig, hoewel gevoeligheid als vrouwelijke eigenschap meer geaccepteerd wordt en daardoor zichtbaar is bij vrouwen.

Hooggevoeligheid is een karaktereigenschap die positief ingezet kan worden. Door hoog- gevoeligheid kun je bijvoorbeeld sneller gevaren signaleren, in de gaten hebben dat iemand liegt, kleine nuanceverschillen waarnemen, intenser genieten van kunst of muziek en beter concentreren. Hooggevoelige personen zijn vaak gewetensvol, harde werkers, begaan met anderen, vredezoekers en denken vaak diep na over het leven.

Valkuilen kunnen bijvoorbeeld zijn: te hard werken, of overwerken, te zorgzaam zijn voor anderen en te weinig voor zichzelf zorgen, te perfectionistisch zijn, overladen voelen door indrukken en bang zijn om fouten te maken. En dat maakt dat een hsp, zeker in deze drukke, snelle, prestatiegerichte wereld, vaak oververmoeid is en onderpresteert.

Naast deze aangeboren karaktereigenschap word je als mens gevormd door jouw leefsituatie, jouw gezin, de ervaringen die je in jouw leven opdoet, jouw aangeleerde overtuigingen, je waarden en normen. De ene hsp zal daarom meer de valkuilen en lasten ervaren, terwijl de andere hsp bij wijze van spreken nergens last van heeft.

In deze maatschappij worden gevoeligheid of sensitiviteit nog niet altijd als een kwaliteit gezien. Hoewel dit gelukkig langzaam verandert is het stressbestendig zijn, hard werken, deadlines kunnen halen, onder druk kunnen werken, wat veel gezien wordt als kwaliteiten. Voor veel hooggevoelige mensen is het heel lastig om op deze manier overeind te blijven. Naast de stressklachten die ze ervaren door overprikkeling kan dit gevoelens van minderwaardigheid, schaamte en diepe onzekerheid oproepen.

Leren kennen en accepteren, omarmen, van deze karaktereigenschap, van jezelf en leren om goed voor jezelf en jouw gevoelige karakter te zorgen is voor veel gevoelige mensen een grote uitdaging en een absolute must.

 

Hieronder een overzicht van kenmerken van hooggevoelige mensen (hsp):

  • Hoogsensitieve personen nemen ook subtiele informatie in zich op, zijn gevoelig voor prikkels uit de omgeving. Hierdoor zij ze sneller geprikkeld en voelen ze zich eerder ongemakkelijk.
  • Een hsp voelt snel aan hoe de sfeer is. Ze willen harmonie en in een omgeving waar die ontbreekt (zakelijk, competitief of vijandig) functioneren ze minder goed.
  • Een hsp is allergisch voor alles wat MOET. Planning en structuur verkrijgen kan problematisch zijn. Ze zijn goed in het uitstellen van ‘moet’ activiteiten wat voor hen zelf een nadelige uitwerking kan hebben.
  • Een hsp is als geen ander in staat te beluisteren wat in communicatie niet gezegd wordt. Stemnuances, klank, toonhoogte en lichaamstaal worden gemakkelijk waargenomen en hierdoor wordt de ander doorzien.
  • Een hsp is vaak ‘onbegrensd’, dit wordt ook wel een groot aura, en daardoor extra gevoelig voor de externe prikkels. Grenzen (h)erkennen en aangeven vinden zij moeilijk.
  • Zij nemen veel externe prikkels op zoals geluiden, gesprekken, geuren, drukke straten, sferen etc. Hierdoor zijn ze sneller moe.
  • Storingsfactoren uit de omgeving worden zeer sterk opgemerkt.
  • Onuitgesproken negatieve gevoelens van anderen doen hen snel van slag raken. Ook onvriendelijkheid maakt hen eerder van streek.
  • Andere mensen voelen zich vaak op hun gemak bij hps’s en delen hen hun problemen. Het nadeel is dat de hsp zich teveel inleeft wat ervoor zorgt dat zij hun eigen kracht weggeven met leeglopen en vermoeidheid tot gevolg.
  • Een hsp is gevoeliger voor stimulerende middelen zoals bv drugs, cafeïne, alcohol en vaak ook voor medicijnen en kruiden.
  • Een hsp is zeer gevoelig voor fysieke of psychische pijnen, bij zichzelf maar ook bij anderen.
  • Hsp’s zijn zich erg eigen bewust van hun denken, voelen en handelen. Dit kan makkelijk leiden tot blijven malen, piekeren en daarmee vermoeidheid.
  • Een hsp denkt veel na (intelligentie, reflectie, piekeren) en dit kost veel energie.
  • Veel hsp’s zijn creatief, kunstzinnig, hebben een rijke fantasie , een groot gevoel voor schoonheid en hebben een sterke intuïtie.
  • Een hsp heeft behoefte aan filosofische, diepgaande en spirituele gesprekken. Echter hierin kunnen ze ook doorschieten en dan worden hun gesprekken ‘zweverig’.
  • Een hsp is minder goed in feitenkennis, maar juist vaak wel goed in talen en leren.
  • Hoogbegaafde mensen zijn bij allemaal ook hooggevoelig.
  • Hsp hebben een grote fantasiewereld. In deze wereld creëren zij veel. Het daadwerkelijk gaan vormgeven, concretiseren is meestal een minder sterke eigenschap.
  • Hsp’s kunnen anderen goed motiveren en inspireren. Ze zijn visionair en zien de mogelijkheden vanaf een zeer pril stadium, waar dat voor anderen nog niet zichtbaar is. Hierbij kunnen zij het contact met de omgeving verliezen.
  • Een hsp heeft een diepe verbondenheid met de natuur, de planten- en de dierenwereld.
  • Hsp’s willen vanuit hun hart kunnen werken en creëren. Ze presteren dan optimaal.
  • Als een hsp zich ergens mee verbindt, gaat hij er ook volledig voor.
  • Een hsp is authentiek en origineel. Zij hebben een grote rijkdom aan plannen en nieuwe ideeën. Echter als zij moeten functioneren met vaste taken en rollen, presteren ze duidelijk minder. Ze willen alles te goed, te diep en te perfect. Het woord ‘te’ is de grootste valkuil.
  • Een hsp neemt vaak een adviesrol aan, zoals schrijvers, geschiedkundigen, filosofen, rechters, kunstenaars, onderzoekers, theologen, therapeuten en leraren.
  • Onder de hsp’s zijn zowel rustzoekers als spanningzoekers. Ongeveer 30% van de HSP’s zijn extravert maar wel snel overprikkeld. Dit kan in gedrag lijken op symptomen van ADHD.
  • Een hsp een grote wens geaccepteerd te worden wie hij is.
  • Een hsp is niet het type voor ploegendiensten of nachtdiensten.
  • Hsp’s hebben een groot rechtvaardigheidsgevoel en een grote afkeer van geweld of orechtvaardigheid.
  • Hsp zijn heel goed in het zorgen en verzorgen van anderen, omdat ze de nood vaak ‘aanvoelen’. Ze vergeten echter vaak goed voor zichzelf te zorgen.
  • Hun hulp kan opdringerig overkomen, omdat zij meer aanvoelen dan de persoon in kwestie en die geen hulpvraag stelde.
  • Blozen, trillen, een snelle hartslag, niet kunnen nadenken zijn voorbeelden van symptomen. Hoewel dit vaak verward wordt met angst of verlegenheid is dat niet terecht.
  • Een hsp vindt het erg lastig om bekeken, gemeten of geëvalueerd te worden. Ze  kunnen dan niet voor 100% functioneren.
  • Hsp heeft vaak een laag zelfbeeld omdat ze vaak afgewezen werden en ervoeren dat ze ‘anders’ zijn dan anderen.
  • Ze lijken verlegen, maar zijn dat niet. Ze zijn juist zeer sociaal. Wel zijn ze zeer gevoelig voor de meningen van anderen. Die ervaren door het gedetailleerd waarnemen van lichaamstaal welke een niet-hsp meestal niet of minder registreert.
  • Ze kunnen midden in het leven staan. Een voorwaarde is dat zij zich geborgen voelen.
  • Een HSP trekt zich graag terug in een voor hem veilige ruimte, bijv. de slaapkamer, of zijn eigen huis.
  • Een hsp heeft veel eigen tijd nodig om rust te vinden. In deze tijd is het wel belangrijk dat hij zijn ziel voedt. Hierdoor is hij echter niet egoïstisch omdat juist in deze eigen tijd veel werk verricht wordt wat uiteindelijk ten goed komt aan anderen.
  • Een hsp houdt van rust en stilte en heeft deze ook nodig.
  • Bij stress en werkdruk presteren ze minder goed.
  • Veel hsp’s zijn perfectionistisch en ze zijn bang om fouten te maken. Het voordeel is dat ze zeer zorgvuldig en accuraat zijn en fouten eerder signaleren.
  • Hsp leven regels meer dan anderen na om afkeuring en commentaar te voorkomen.
  • Een hsp heeft sneller last van stressverschijnselen zoals maagpijn, onrustige darmen, hoofdpijn, kriebelende zenuwen of een algeheel onbehaaglijk gevoel.
  • Een hsp kan snel ‘leeglopen’ in contact met andere mensen.
  • Voor een hsp zijn rust en regelmaat belangrijke peilers om een evenwichtig leven te leiden.

Het is belangrijk om te weten dat dit om algemene kenmerken gaat. Mensen worden ook gevormd door de ervaringen in hun leven.

Wil je naar aanleiding van deze blog meer lezen? Meld je dan aan voor mijn GRATIS Magazine.

 

Leave a Comment